عنوان مقاله : خانه های پیش ساخته

خانه های پیش ساختهسایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
خانه های پیش ساخته
چکیده
ایران کشور حادثه خیزی است. سیل زلزله و رانش زمین و... از جمله این حوادث است که
همین موارد خسارات زیادی را بر مردم این مرز و بوم وارد کرده که میتوان به زلزله های
منجیل، آوج و اخیرا هم بم و ماجرای رانش فرحزاد در تهران اشاره نمود.
لذا توجه به ساختن خانه هایی با ویژگیهای خاص که بتواند اسکان مردم حادثه دیده را فراهم
آورد مسئله ای غیر قابل اجتناب خواهد بود.
با پیشرفت علم و تکنولوژی دیگر جایی برای استفاده از روشهای سنتی در ساختمان سازی
وجود ندارد.
علم جدید با معرفی تکنولوژی نو و با تاکید بر بهینه سازی و کنترل دقیق اجرا و سرعت در کار
پا بر جای روش سنتی نهاده است.
شرکتهای مختلف در سراسر دنیا رقابتی تنگاتنگ با یکدیگر جهت ارائه محصولات جدید و برتر
در صنعت ساختمان سازی با هم دارند.
اما مسئله ای که باعث برتری یک صنعت بر صنعت دیگر می شود باید بررسی گردد .
در این مقاله به معرفی خانه های پیش ساخته مختلف و نقاط ضعف و قوت آنها می پر دازیم.
مقدمه
به طور کلی خانه های پیش ساخته به چند صورت ساختمانهای پیش ساخته بتنی، فلزی،
3 و... موجود می باشند که هر کدام دارای مزیتها و معایب خاص خود می باشند که D چوبی و
بر اساس مقتضیات مکانی و شرایط هر کشور بعضی بر دیگری به علت امکانات و عوامل
مختلف می تواند اقتصادی و کاربردی باشد.
ساختمانهای پیش ساخته یکی از آخرین محصولات و متدهای ایجاد و گسترش واحدهای
مسکونی می باشند که می تواند جوابگوی احتیاجات مدیریت برای ایجاد توازن ازدیاد جمعیت
با سکنی همراه با امکانات رفاهی را تامین نماید. این صنعت در دهه های اخیر چنان پیشرفت
داشته که نه تنها بر کیفیت بالا، تقلیل هزینه، سرعت احداث و راحتی آسایش مورد نیاز را در
حد استاندارد تامین نموده بلکه توانسته است سایر صنایع خانه سازی را با متدها و مواد اولیه
گوناگون تحت تاثیر قرار دهد.
مثلا در کشورهایی همچون کانادا و روسیه که از نظر مصالح چوبی غنی بوده ساختمانهای
پیش ساخته چوبی ودر کشور هایی همچون آمریکا ساختمانهای پیش ساخته فلزی و در
ایران ساختمانهای پیش ساخته بتنی اقتصادی به نظر میرسند البته بدیهی است که عواملی
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
از جمله مواد و مصالح در محل حمل و نقل امکانات و دستگاههای تولید تواما از جمله مواردی
می باشندکه در اقتصادی بودن نوع ساختمان پیش ساخته دخیل است.
به طور کلی چند مسئله باعث استفاده هر چه بیشتر از ساختمانهای پیش ساخته می گردد
که عبارتند از :
١- سرعت در اجرا
٢- دقت در کارکه در ساختمانهای پیش ساخته فلزی بسیار مهم میباشد مخصوصا در ایران که
از نظر جوش خصوصا جوشهای سر بالا و نفوذی بسیار مشکل دارند و این مسئله می تواند در
کارخانه برطرف گردد.
٣- نظارت کافی
٤- راحتی در نصب
روش تحقیق
١ساختمانهای پیش ساخته بتنی: -١
به طور کلی از نظر اجرایی مراحل اصلی کار عبارتند از:
- تولید
- حمل به محل مصرف
- نصب
١مزایای ساختمانهای پیش ساخته بتنی: -١ -١
١- امکان تامین و کنترل کیفی بهتر از قبیل لرزاندن عمل آوری بهتر انجام آزمایشها و بارگذاری
های دلخواه.
٢- سرعت عمل آوری: در بعضی از دستگاههای اتوکلاو زمان عمل آوری حتی به کمتر از ٢٤
ساعت می رسد.
٣- استقلال از شرایط جوی: یعنی هیچگونه محدودیت زمانی برای پیشبرد عملیات نداریم.
٤- کنترل افت و خزش: معمولا پس از تولید مدتی در کارخانه باقی می مانند که باعث می
شود قسمت اعظم افت در بتن صورت پذیرد.
٥- انجام عملیاتی از جمله پیش تنیدگی که باعث کاهش ارتفاع تیر می شود.
تولید بتنهای پیش ساخته به صورت آماده سازی قالب، فولاد گذاری، بتن ریزی، و عمل آوری
صورت می پذیرد.
نکته قابل توجه در این موارد در نظر گرفتن مسئله لنگر و پیچش می باشد که در اثر مکش به
هنگام جدا سازی قطعه صورت می پذیرد آه باید مد نظر قرار گیرد.
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
صفحات قالب باید صلب باشند تا در مقابل فشار جانبی بتن دچار تغییر شکل و اعوجاج نگردند
به طور کلی شیوه های تولید قطعات پیش ساخته بتنی عبارتند از درجا و تکی، درجا و چند
تایی (باطری) جابجایی شاسی یا پالت، جابجایی با نقاله، تولید خطی.
انتخاب قطعه بزرگ تعداد اتصالات را کمتر می کند و سرعت عملیات را بالا می برد ولی در
مقابل باید اتصالات قوی تری را طراحی نماییم و بهتر است وزن قطعات کمتراز ١٠ تن و حتی
المقدور ٦ تن محدود گردد.
نمونه هایی از جزئیات ساختمانهای بتنی پیش ساخته به صورت زیر نمایش داده می شود:
شکل شماره 1: نصب دیوارپیش ساخته بتنی
شکل شماره ٢: انواع مختلف اجزا و قطعات بتنی
شکل شماره 3: نمایی از نصب قطعه سه بعدی
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
چند نظام برای ساختمانهای پیش ساخته بتنی موجود است که به شرح زیر توضیح داده می
شوند:
١ نظام تیر ستون -١ -٢
در این نظام تیر و ستون تشکیل یک قاب باربر را می دهند و اجزا جدا کننده نقشی در باربری
ندارند.
در این روش به دلیل امکان وجود لنگر های بزرگ ممکن است طراحی اتصال پیچیده شود برای
جلوگیری از این مشکل محل اتصال را به جایی می برند که دارای حداقل لنگر باشند.
شکل شماره ۴: بیرون آمدن آرماتورهای انتظار از دیوار بتنی شکل شماره ۵: نمونه ای از اتصال دال به دیوار و اتصال دیوار به دیوار در نظام پانلی
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
١ نظام ستون پیوسته -١-٣
در این نظام برای ٢ یا چند طبقه ستونها را پیوسته می سازند و اتصال تیر ها به ستونها می
تواند مفصلی یا گیر دار باشد.
١ نظام ستونهای درختی -١-٤
شامل ستونهای پیوسته و تیر های طره ای کوتاه می باشد که تیرها به این قسمت کوتاه
وصل می شوند.
شکل T ١ نظام ستونهای -١-٥
در این حالت ستونها در تراز طبقات از هر طرف به اندازه نصف دهانه دارای تیر طره ای است
لذا قطعه مستقل تیر وجود ندارد.
شکل H ١ ستونهای صلیبی یا -١-٦
در این حالت محل اتصال ستونها در وسط طبقه می باشد.
١ قاب پرتال : -١-٧
در این نمونه با استفاده از قابها و استفاده از اجزا کمکی نظیر تیر مجموعه سازه ایجاد می
شود.
ستون شکل شماره 9: ستون صلیبی شکل و عملکرد در برابر نیروهای جانبی T شکل شماره 8: شکل و عملکرد در برابر نیروهای جانبی
شکل شماره 6: ستون درختی شکل شماره 7: نظام ستون پیوسته
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
١ شکلهای دیگر: -١-٨
با استفاده از تیر ها و اجزا به شکل منحنی و یا خرپا و غیره همچنین ترکیب دال ستون که در
آن قطعات بزرگ دال مستقیما روی ستون می نشینند. این ترکیب می تواند همراه با پانلهای
بار بر هم باشد.
١ نظام پانلی: -١-٩
گسترده ترین روش پیش سازی در جهان می باشد پانلهای دیواری ممکن است بار بر و یا غیر
باربر باشند.
با استفاده پانلهای بزرگ درجه صنعتی شدن ساخت ساختمان بالا رفته و تعداد اتصالات و
درزها کم شده و نیروی انسانی کمتری مورد نیاز است و سرعت نصب بالا می رود و از نظر
معماری انعطاف پذیر تر می باشد.
١ نظام دیوار باربر طولی: -١-١٠
اقتباس شده از روش سنتی است. در این روش دیوارهای خارجی باربر و ضخیم می باشد و از
مزایای آن به دلیل ضخامت زیاد عایق بسیار بالایی دارند و فقط اگر باز شو داشته باشد و به
تعداد زیاد باشد، عملکرد پانل از شکل یک صفحه به صورت قاب در می آید.
از جمله کارخانه های پیش ساخته بتنی که در ایران مشغول به کار بودند می توان به
شرکتهای: کستینگ- ایرداک تبریز که با سیستم دانمارکی بوده و کارخانه کا- ام ساوه اشاره
نمود.
در سیستمهای پانلی یا در دو طرف پانل داشته که به وسیله خرپاهایی به هم متصل می
شوند و در میان خالی بوده و در محل نصب باید بتن ریخته شود و یا اینکه پانل به صورت
یکپارجه می باشد. به هر صورت در هر دوی این موارد دیگر هزینه گچکاری و... نخواهیم داشت
و همچنین هزینه قالب بندی نیز حذف خواهد شد و در تمامی مواردی که میان تهی هستند
در پی ها آرماتورهای انتظار بیرون زده و در داخل آنها فرو می رود و مهار لازم صورت می
پذیرد.
در اتصالات تیر به ستون در سیستم اول با تعبیه قطعات فلزی در محل جوش یا پیچ می شود.
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
١ ساختمانهای پیش ساخته فلزی : -٢
این نوع ساختمانها که بنیاد مسکن انقلاب نیز برای بازسازی شهر بم از این نوع سازه ها
استفاده می نماید، ساختمانهایی هستند که تمام قسمت سازه ای آن در کارخانه تولید می
شود که نقشه و طرح به سازنده داده می شود و بر اساس جزئیات سازه ای موجود در
نقشه سازه مورد نظر ساخته می شود.
ورقها و پروفیلها و پیچ و مهره ها با داشتن استاندارد و مدارک فنی تهیه میگردند و عملیات
برش و سپس سوراخکاری طبق نقشه و با دقت بالا توسط افراد متخصص انجام میشود و
برداشت پلیسه و جوشکاری با دقت بالا صورت می پذیرد و پس از تمیز کاری و ریختن گل
جوش عملیات رنگکاری صورت می پذیرد.
مسئول کنترل کیفیت کارخانه و سپس مهندس ناظرکیفیت و صحت کار را کتنرل می نمایند
و گهگاه نماینده کار فرما بر کار نظارت می نماید و سپس به محل کار برده می شود. در محل
کار نیز تحویل گیرنده با دقت کافی کنترل نموده در صورتیکه موردی ایرادی مشاهده گردد به
کارخانه باز گردانده می شود تا اصلاح شود.
پس از رسیدن قطعات ساخته شده به محل بر روی پی از قبل اجرا شده سازه سوار و نصب
میگردد تمام اتصالات به وسیله پیچ و مهره می باشد و دیگر نیازی به جوشکاری در محل نمی
باشد.
نوعی دیگر از ساختمانهای پیش ساخته فلزی استفاده از پروفیلهای خم شده با گالوانیزه
است که در برابر پوسیدگی و زنگ زدگی مقاوم هستند و مزیت این سیستم سبکی آن و
سرعت نصب بالا می باشد و اتصالت به صورت پرچ و گاها پیچی می باشد.
با توجه به اینکه وضعیت جوشکاری در ایران بسیار بد بوده و اغلب پیمانکاران و حتی ناظران از
کیفیت جوش خوب اطلاع ندارند و در حدود بیش از ٧٠ درصد ساختمانهای فلزی دارای جوش
نامناسبند و با توجه به زلزله خیزی ایران استفاده ازاین ساختمانها به دلیل جوشهای با کیفیت
در کارگاه و نظارت دقیق مطلوب و الزامی می باشد.
عدم نیاز به کارگران بسیار ماهر در محل از مزایای دیگر این نوع سازه ها می باشد.
ش کل شماره 10 : نمایی سه بعدی از اسکلت
فلزی پیچ و مهرهای پیش ساخته
شکل شماره 11 : اتصال تیر به ستون
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
:3D ١ ساختمانهای پیش ساخته -٣
پانلهای پیش ساخته سبک شامل دو لایه شبکه مش جوش شده فولادی می باشند که یک
عایق پلی استایرن در میان آن قرار گرفته و توسط یک سری المانهای خرپایی به یکدیگر متصل
می شوند که پس از نصب با بتن شاتکریت می شود.
این پانلها بعنوان المان دیوار و سقف ساختمان بکار می روند پانلها علاوه بر نقش جدا سازی
فضای معماری به عنوان دیوار باربرقائم و برشی در برابر بارهای جانبی نیز عمل می نمایند
بار جانبی ناشی از زلزله از طریق دیا فراگم صلب به نسبت سختی بین دیوارها توزیع می
گردد.
ضخامت لایه پلی استایرن ٦ سانتی متر و فاصله بین خرپاها ١٠ سانتی متر و قطر اعضای
٣ میلی متر و ضخامت بتن شاتکریتی ٤ سانتی متردر هر طرف دیوار و به عبارتی / خرپایی ٥
دیگر پوشش بتن روی شبکه ٢ سانتی متر می باشد. المانهای دیوار برای بار برشی طراحی
می گردند و برای بار محوری (رفتار ستونی) و لنگر خمشی کنترل می گردند. در محل اتصال
ها و کنار بازشو ها باید آرماتور های تقویت طبق طراحی تعبیه گردند.
پانل کف به صورت دال یکطرفه عمل می نماید و این به دلیل وجود اعضای برشگیر در جهت
طولی پانل می باشد. پانلهای سقف دیافراگم صلب را تشکیل می دهند این پانلها در کنار
یکدیگر مستقر شده و روی پانلهای دیوار نصب می گردند و با آرماتور های انتظار مهار می
شکل شماره 12 : نمایی از اتصال باد بند به تیر در اسکلت پیچ و مهره ای
شکل شماره 13 : اتصال ستون به پی در اسکلت پیچ و مهره ای
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
گردند. لایه پلی استایرن نقش قالب برای بتن ریزی و همچنین عایق حرارتی و صوتی را ایفا
می نماید.
پی این سازه ها نواری یا گسترده اجرا می شود و آرماتور های انتظار در محل قرار گیری دیوار
ها تعبیه می شوند و پانلهای دیوار را به پی مهار می نماید. لوله های تاسیساتی و برق در
فاصله بین شبکه مش و لایه عایق نصب می شود و در صورتی که مقداری از شبکه برای
نصب بریده شود می باست تقویتهای لازم در اطراف بریدگی صورت پذیرد.
١ مزایا: -٣ -١
- سرعت در اجرا
- کاهش وزن ساختمان و به تبعه آن کاهش نیروی زلزله
- نصب ساده
- مهار نمودن ساده پانلها جهت قرارگیری در موقعیت مناسب
- نصب ساده و ثابت نمودن چهار چوبهای در و پنجره
- نصب ساده و سریع تاسیسات و غیره
- عایق صوتی و حرارتی
- مقاومت در برابر آتش
- حمل و نقل آسان
- کاهش عملیات گچ کاری و...
3D شکل شماره 14 : نمونه های از المان
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
3D 3 شکل شماره 16 : جزئیات سقف ساختمان D شکل شماره 15 : اجرای سقف ساختمان
شکل شماره 17 : کارگذاری آرماتورهای انتظار شکل شماره 18 : برش پانلها بر اساس نقشه
شکل شماره 19 : نصب پانلها و اتصال پانلها با شبکه فلزی شکل شماره 20 : نگهداری پانلها با چوب بست
سایت ساختمان مرجع صنعت ساختمان sakhtemoon.com
نتیجه گیری
١- با استفاده از علم جدید و تکنولوژی های موجود در صنعت ساختمان می توان با استفاده از
خانه های پیش ساخته آمک بزرگی در ساخت و ساز آشور به خصوص از نظر آیفیت و انبوه
سازی داشته باشیم.
٢- وارد آردن و استفاده از صنعت خانه های پیش ساخته در آشوری مثل ایران آه دائما در
جریان حوادث غیر مترقبه بوده و نیاز مبرم به مسائل بازسازی شهر ها و روستاهای آسیب
دیده دارد لازم و ضروری به نظر می رسد.
٣- استفاده از خانه های پیش ساخته نسبت به خانه سازی سنتی اقتصادی بوده آه این
موضوع می تواند به عنوان مقاله و پایان نامه ای جداگانه مطرح گردد.
٤- در این مقاله فقط به معرفی خانه های پیش ساخته پرداخته شده و مطمئنا پرداختن به هر
آدام از سازه ها نیاز به مطالعه و تحقیقات تخصصی خاصی دارد.
شکل شماره 21 : اجرای نیم طبقه در سازه شکل شماره 22 : عملیات بتن پاشی